اخبار
مقدمه بر علم ژنتیک و کاربرد آن در یافته های باستانی امروزه بر همگان مشخص است که زیست فناوری راه گشای بسیاری از مشکلات جوامع بشری در حوزه های مختلف به ویژه پزشکی، کشاورزی، محیط زیست، اقلیم شناسی و باستان شناسی است و این فناوری در برخی از کشورها توانسته است روند توسعه در این حوزه های علمی و پژوهشی را تسریع کند. اما قدم نخست و شرط اساسی در استفاده از آن در فرآیند توسعه، تشخیص و ارزیابی مشکلات و نیازمندی ها و به دنبال آن تعیین الویت های پژوهشی در حوزه های مختلف علمی است. با توجه به لزوم  حفاظت و صیانت از فرهنگ ملل، استفاده از علوم زیستی در شناخت و حفظ آن لازم و اساسی است. حفظ ارزش های فرهنگی به مثابه شناخت هویت تاریخی هر ملت یکی از مسائلی است که در هر کشور می باید مدنظر قرار گرفته و جزء الویت های اصلی نهاد های ذیربط باشد.
یافته های حاصل از کاوش های باستان شناسی سوالاتی را در ذهن ما ایجاد می نماید که شناخت و تجزیه و تحلیل آنها می تواند جهت و سمت و سوی پژوهش های زیستی را در دوره های مختلف تاریخی و در شاخه های متعدد ایجاد نماید. البته باید همیشه این پرسش را در نظر گرفت که انتخاب هر کدام از رشته های زیستی در چه حوزه ای از باستان شناسی می تواند راه گشا  گردد. هر چند ممکن است حوزه در نظر گرفته شده  در کوتاه مدت پاسخی در خور سوالات کلان باستان شناسان نباشد ولی  در دراز مدت سوالات و ابهامات زیادی را برای ما حل و فصل می  نماید.
یکی از مقوله های فرهنگی  بقایای استخوانی (جانوری یا انسانی) است که در سایت های تاریخی توسط باستان شناسان به دست می آیند. شناسایی و نگهداری از آن ها برای تعیین هویت و اصالت بخشی از قومیت های یک مجموعه بسیار حائز اهمیت می باشد که شناسایی و تشخیص پروفایلینگ های ژنتیکی آنها گامی اساسی در این راه است.
تعیین الگوهای DNA در این معقوله می تواند اطلاعات در زمینه ژنتیک جمعیت های انسانی را افزایش داده و با استفاده از تعیین الگوهای DNA، تنوع ژنتیکی در میان قومیت ها و توزیع  جغرافیایی آنها  نشان داده خواهد شد.
استفاده از قابلیت های ویژه و کاربردی علم ژنتیک، ظرفیت های جدیدی در عرصه کاوش های باستانی بوجود می آورد  که قادرخواهد بود  بخش زیادی از محدودیت های علوم رایج از جمله بررسی های مورفومتریک را مرتفع نماید و همچنین مطالعات مرتبط با تبارشناسی از جمله رخدادهای تکاملی، مهاجرت ها و سایر ویژگی های مرتبط با زندگی نیاکان را بر ما آشکار نماید. همچنین از علم ژنتیک در باستان شناسی می توان در زمینه تعیین هاپلوگروپ و نژاد، بیماری ها، یافتن ارتباط های نسبی در گورهای خانوادگی و غیره استفاده نمود.
بنابراین، با توجه به اهداف عالیه پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری؛ به نمایندگی پژوهشکده حفاظت و مرمت و همراهی پژوهشکده باستان شناسی به دنبال ایجاد مقدمات طرحی در این زمینه  در داخل کشور با توجه به توانمندی های موجود مراکز تحقیقاتی و پژوهشی برآمده است.
در این امر با توجه به وجود تفاوت کار  تحقیقاتی در حوزه ژنتیک باستان؛ مرکز تحقیقات ژنتیک انسانی با عنایت به نوع خاص مطالعات در علم ژنتیک و دارا بودن  تجهیزات اختصاصی به عنوان بازوی علمی کار در کنار پژوهشگاه قرار گرفت که تجهیزات اختصاصی مذکور را در طی این دوره قایل مشاهده است.
بنابراین طرحی در این مقوله با توجه به دستور ریاست محترم پژوهشگاه جناب آقای مهندس بهشتی تهیه گردید که در دست کار می باشد.
تا کنون، با توجه به همکاری باستان شناسان در این امر برروی محوطه های  تپه حصار دامغان، خرم اباد مشکین شهر و منطقه چلو بجنورد مطالعات انجام پذیرفته است که در آینده در نشستی تخصصی نتایج این مطالعات ارائه می گردد.
لازم به ذکر است یکی از اهداف مهم که پژوهشگاه میراث فرهنگی به دنبال آن است؛ ایجاد یک بانک ژنتیک از DNA های باستانی است که برای هر کشور لازم و ضروری است. که امید می رود با کمک جامعه باستان شناسی که همیشه بازوی اصلی ما در این  طرح می باشند تحقق یابد.
در انتها بر خود لازم میدانم که از همکاری 3 مرکز معتبر علمی ژنتیک در ایران مرکز ذخیره ژنتیک انسانی ، مرکز ذخیره ژنتیکی زیستی ایران و انستیتو پاستور ایران و همچنین پژوهشکده باستان شناسی و پژوهشکده مردم شناسی کمال تشکر را داشته و امید آن دارم در پایان این دوره تخصصی نتایج و دستاوردهای خوبی برای شما عزیزان داشته باشد.
 
امتیاز دهی
 
 

All right reserved for the Research Institute and Cultural Heritage and Tourism © 2015

مجری سایت : شرکت سیگما